పోతన తెలుగు భాగవతము/దశమ స్కంధము (ద్వితీయాశ్వాసము)/అటుకు లారగించుట

వికీసోర్స్ నుండి
Jump to navigation Jump to search

అటుకులారగించుట

తెలుగు భాగవతము (పోతన తెలుగు భాగవతము/దశమ స్కంధము (ద్వితీయాశ్వాసము)/అటుకు లారగించుట)
రచయిత: పోతన


(తెభా-10.2-1012-వ.)[మార్చు]

అవ్విప్రుండు సనుదెంచిన కార్యంబు కృష్ణుండు దన దివ్యచిత్తంబున నెఱింగి “యితండు పూర్వభవంబున నైశ్వర్యకాముండై నన్ను సేవింపండైన నిక్కుచేలుండు నిజకాంతాముఖోల్లాసంబుకొఱకు నా యొద్దకుఁ జనుదెంచిన వాఁ; డితనికి నింద్రాదులకుం బడయ రాని బహువిధంబులైన సంపద్విశేషంబు లీక్షణంబ యొడఁగూర్పవలయు” నని తలంచి యతండు జీర్ణవస్త్రంబు కొంగున ముడిచి తెచ్చిన యడుకుల ముడియఁ గని “యిది యేమి” యని యొయ్యన నమ్ముడియఁ దనకరకమలంబుల విడిచి యయ్యడుకులు కొన్ని పుచ్చుకొని “యివియ సకల లోకంబులను, నన్నును బరితృప్తిం బొందింపఁ జాలు” నని యప్పుడు.

(తెభా-10.2-1013-క.)[మార్చు]

ము హరుఁడు పిడికెఁ డడుకులు
' మొప్పఁగ నారగించి కౌతూహలియై
ఱియును బిడికెఁడు గొనఁ ద
'త్క మప్పుడు పట్టెఁ గమల రకమలములన్.

(తెభా-10.2-1014-క.)[మార్చు]

సొం పారఁగ నతనికి బహు
'సం ద లందింప నివియ చాలును నిఁక భ
క్షిం పఁగ వలవదు త్రిజగ
'త్పం త్కర! దేవదేవ! ర్వాత్మ! హరీ!

(తెభా-10.2-1015-వ.)[మార్చు]

అని యిట్లు వారించె; నక్కుచేలుండును నా రాత్రి గోవిందు మందిరంబునఁ దనకు హృదయానందకరంబు లగు వివిధ పదార్థంబు లనుభవించి, మృదుల శయ్యాతలంబున నిద్రించి తన మనంబునం దన్ను సమధిక స్వర్గభోగానుభవుంగాఁ దలంచుచు మఱునాఁ డరుణోదయంబున మేల్కని కాలోచితకృత్యంబులు దీర్చి, యిందిరారమణుండు దన్నుఁ గొంత దవ్వనిపి యామంత్రితుం జేయఁజనుచు నందనందన సందర్శనానంద లోలాత్ముండై తన మనంబున నిట్లనియె.

(తెభా-10.2-1016-క.)[మార్చు]

నా పుణ్య మరయ నెట్టిదొ
'యా పుణ్యనిధిం బ్రశాంతు చ్యుతు నఖిల
వ్యా కు బ్రహ్మణ్యునిఁ జి
'ద్రూ కుఁ బురుషోత్తమునిఁ బరుం గనుఁగొంటిన్.

(తెభా-10.2-1017-సీ.)[మార్చు]

'రికింపఁ గృపణస్వభావుండ నై నట్టి;
'యే నేడ? నిఖిలావనీశ్వరి యగు
'నిందిరాదేవికి నెనయంగ నిత్య ని;
'వాసుఁడై యొప్పు న వ్వాసుదేవుఁ
'డేడ'''''? న న్నర్థిమైఁ దోడఁబుట్టిన వాని;
'కైవడిఁ గౌఁగిటఁ దియఁ జేర్చి
'దైవంబుగా నన్ను భావించి నిజతల్ప;
'మున నుంచి సత్క్రియల్‌ పూనినడపి

(తెభా-10.2-1017.1-తే.)[మార్చు]

'చారు నిజవధూ కరసరోజాత కలిత
'చామరానిలమున గతశ్రమునిఁ జేసి
'శ్రీకుచాలిప్త చందనాంచితకరాబ్జ
'లములను నడ్గు లొత్తె వత్సలత మెఱసి.

(తెభా-10.2-1018-వ.)[మార్చు]

కావున.

(తెభా-10.2-1019-ఉ.)[మార్చు]

'శ్రీ నిధి యిట్లు నన్నుఁ బచరించి ఘనంబుగ విత్త మేమియు
'న్నీ ని తెఱంగు గానఁబడె; నెన్న దరిద్రుఁడు సంపదంధుఁడై
'కా క తన్నుఁ జేరఁ డని కాక శ్రితార్తి హరుండు సత్కృపాం
'భో నిధి సర్వవస్తుపరిపూర్ణునిఁగా ననుఁ జేయకుండునే?

(తెభా-10.2-1020-వ.)[మార్చు]

అని తన మనంబున వితర్కించుచు నిజపురంబునకుఁ జనిచని ముందట.

(తెభా-10.2-1021-సీ.)[మార్చు]

'భానుచంద్రప్రభా భాసమానస్వర్ణ;
'చంద్రకాంతోపల సౌధములును
'లకంఠ శుక నీలకంఠ సముత్కంఠ;
'మానిత కూజితోద్యానములును
'ఫుల్లసితాంభోజ హల్లక కహ్లార;
'కైరవోల్లసిత కాసారములును
'ణిమయ కనక కంణ ముఖాభరణ వి;
'భ్రాజిత దాసదాసీజనములుఁ

(తెభా-10.2-1021.1-తే.)[మార్చు]

'లిగి చెలువొందు సదనంబుఁ గాంచి విస్మ
'మును బొందుచు నెట్టి పుణ్యాత్ముఁ డుండు
'నిలయ మొక్కొ! యపూర్వమై నెగడె మహిత
'వైభనోన్నత లక్ష్మీనివాస మగుచు.

(తెభా-10.2-1022-వ.)[మార్చు]

అని తలపోయుచున్న యవసరంబున.

(తెభా-10.2-1023-తే.)[మార్చు]

'దివిజ వనితలఁ బోలెడు తెఱవ లపుడు
'డాయ నేతెంచి యిందు విచ్చేయుఁ డనుచు
'విమల సంగీత నృత్య వాద్యములు సెలఁగ
'గరిమఁ దోడ్కొని చని రంతిపురమునకును.

(తెభా-10.2-1024-వ.)[మార్చు]

ఇట్లు సనుదేర నతని భార్య యైన సతీలలామంబు దన మనంబున నానందరసమగ్న యగుచు.

(తెభా-10.2-1025-సీ.)[మార్చు]

'న విభురాక ముంటఁ గని మనమున;
'ర్షించి వైభవం లర మనుజ
'కామినీరూపంబు గైకొన్న యిందిరా;
'నిత చందంబునఁ నరుచున్న
'లకంఠి తన వాలుఁన్నుల క్రేవల;
'నానందబాష్పంబు లంకురింప
'తని పాదంబుల కాత్మలో మ్రొక్కి భా;
'వంబున నాలింగనంబు సేసె

(తెభా-10.2-1025.1-తే.)[మార్చు]

'నా ధరాదేవుఁ డతుల దివ్యాంబరాభ
'ణ విభూషితలై రతిరాజు సాయ
'ముల గతి నొప్పు పరిచారిలు భజింప
'లిత సౌభాగ్య యగు నిజ లనఁ జూచి.

(తెభా-10.2-1026-క.)[మార్చు]

నారీరత్నంబును
'దా నును ననురాగరసము ళుకొత్తఁగ ని
త్యా నందము నొందుచుఁ బెం
'పూ నిన హరిలబ్ధ వైభవోన్నతి మెఱయన్.

(తెభా-10.2-1027-సీ.)[మార్చు]

'మనీయ పద్మరాస్తంభకంబులుఁ;
'గొమరారు పటికంపుఁ గుడ్యములును
'రకత నవరత్నయ కవాటంబులుఁ;
'గీలిత హరి నీల జాలకములు
'దీపిత చంద్రకాంతోపల వేదులు;
'నంచిత వివిధ పదార్థములును
'గు హంసతూలికా ల్పంబులును హేమ;
'లాలిత శయనస్థములుఁ దనరు

(తెభా-10.2-1027.1-తే.)[మార్చు]

'మధికోత్తుంగ భద్రపీముల సిరులు
'మానితోన్నత చతురంతయానములును
'లయు సద్వస్తు పరిపూర్ణ వాటికలును
'లిగి చెలువొందు మందిరం బెలమిఁ జొచ్చి.

(తెభా-10.2-1028-వ.)[మార్చు]

సుఖంబున నుండు నట్టియెడం దనకు మనోవికారంబులు వొడమకుండ వర్తించుచు, నిర్మలంబగు తన మనంబున నిట్లను; “నింతకాలం బత్యంత దురంతంబగు దారిద్య్రదుఃఖార్ణవంబున మునింగి యున్న నాకుం గడపటఁ గలిగిన విభవంబున నిప్పుడు.

(తెభా-10.2-1029-ఆ.)[మార్చు]

'న్నఁ గ్రొత్త లైన యిట్టి సంపదలు నా
'బ్బు టెల్ల హరిదయావలోక
'మునఁ జేసి కాదె! ళినాక్షుసన్నిధి
'ర్థి నగుచు నేను రుగుటయును.

(తెభా-10.2-1030-క.)[మార్చు]

ను నా వృత్తాంతంబును
' మనమునఁ గనియు నేమి డవక ననుఁ బొ
మ్మ ని యీ సంపద లెల్లను
'నొ రఁగ నొడఁగూర్చి నన్ను నొడయనిఁ జేసెన్.

(తెభా-10.2-1031-వ.)[మార్చు]

అట్టి పురుషోత్తముండు భక్తినిష్ఠులైన సజ్జనులు లేశమాత్రంబగు పదార్థంబైన భక్తి పూర్వకంబుగా సమర్పించిన నది కోటిగుణితంబుగాఁ గైకొని మన్నించుటకు నిదియ దృష్టాంతంబు గాదె! మలిన దేహుండును, జీర్ణాంబరుండు నని చిత్తంబున హేయంబుగాఁ బాటింపక నా చేనున్న యడుకు లాదరంబున నారగించి నన్నుం గృతార్థునిం జేయుట యతని నిర్హేతుక దయయ కాదె! యట్టి కారుణ్యసాగరుండైన గోవిందుని చరణారవిందంబుల యందుల భక్తి ప్రతిభవంబునఁ గలుగుంగాక!” యని యప్పుండరీకాక్షుని యందుల భక్తి తాత్వర్యంబునం దగిలి పత్నీసమేతుండై నిఖిల భోగంబులయందు నాసక్తిం బొరయక, రాగాది విరహితుండును నిర్వికారుండును నై యఖిలక్రియలందు ననంతుని యనంత ధ్యాన సుధారసంబునం జొక్కుచు విగత బంధనుండై యపవర్గ ప్రాప్తి నొందె; మఱియును.

(తెభా-10.2-1032-ఆ.)[మార్చు]

దేవదేవుఁ డఖిల భావజ్ఞుఁ డాశ్రిత
రదుఁ డైన హరికి రణిసురులు
దైవతములు గాన ధారుణీదివిజుల
కంటె దైవ మొకఁడు లడె భువిని?

(తెభా-10.2-1033-క.)[మార్చు]

ము హరుఁ డిట్లు కుచేలుని
రితార్థునిఁ జేసినట్టి రితము విను స
త్పు రుషుల కిహపరసుఖములు
రిభక్తియు యశముఁ గలుగు వనీనాథా!

21-05-2016: :
గణనాధ్యాయి 11:25, 12 డిసెంబరు 2016 (UTC)