కందుకూరి వీరేశలింగం కృత గ్రంథములు/సత్యరాజా పూర్వదేశ యాత్రలు-ప్రథమభాగము-నాల్గవ ప్రకరణము

వికీసోర్స్ నుండి
Jump to navigation Jump to search

   ఆడుమళయాళము
అల్లము ,బెల్లము ,బట్టలు, తట్టలు ,ఆవులు , మేకలు మెుదలైన వానిని జుపి వాని పేరు లేమని సైగచేయుచురఁగా నాతఁడు చెపుచు వచ్చెను .ఆపేరులన్నియు నేను వేంటఁగోనిపోయిన తెల్లకాగితముల పుస్తకము మీద తెలుఁగుతో వ్రాసికొని వల్లించుచు వచ్చితిని .మెుదట దినమున నేనమాటలను వ్రాయుచుడగా నతఁడుచూచి యత్యాశ్చర్యపడెను కారనము మీకు ముందుచెదను . మికు విసుకు దలగా నుండును అంతేకాక ఇటువంటి వర్ణముల వలన మీకును నాకును గూడ లాభము లేదు. విశేష ప్రయాస పడి మూడు మాసములలో వారి బాష నొక రీతిగా నేను ధారాళముగా మాటాడుటకు నేర్చుకొన్నాను.



నాల్గవ ప్రకరణము




వకనడు సెలవుదినమున బోజనముచెసి ళూరుచున్న తరువాత నా యజమనిడన ఫాండీభంగీ నన్నుఁజుచి జాలితో నీపత్నిపోయి నది కాదా యని రండిభష్యతో నడిగెను వరి దేశముమున మనము స్త్రిఅందుచెట వారి భషయు రండిభష . నవ్నతఁడాప్రెశ్న యడుగఁగానే యతని జ్ననమునకు నేన్ త్యశ్చ్ర్ర్య పడి , అతని జ్యొతిశాంస్త్ర పరిజ్నమువలనె యీ సంగతి తెలిసినది యెంచుకొని ,ఆశాస్ర్తము గ్రహించును తలంపుతొ“అయ్యా;నా భార్య స్వర్గస్థరాలై నసవంతి మి కెట్లు తెలిసినది ”?అని యడిగితిని.

ఫాండీ— చిరునవుతో నీ పత్ని పోయినసంగతి మత్రమె కక యామ నీచిన్నతనములోనే పోయిన దని కూడ నీరూపము చేతనే నేను గ్రహించినాను

      సత్యరాజాపుర్వ దేశ యత్రలు

    నేను ఇది జ్యొతి శాస్త్రము కదు సమద్రిక శాస్త్రము చెత పనిమనసులో భవించుకొని ఆయ్యా '; నా రుపములొ నేమి వింతవునది.
   
   ఫాండీ —నీవు గడ్డము ను మిసమును గొఱిగించుకొని న పత్ని పొయినదని తెలుసుకొనెను . ముక్కునందున నీ పత్ని నీవు మిక్కిలి బల్యములొ నునపడే ంరితిజ్ంస్జ్స్జ్నిక్ గ్రహించను .ఇంతకంటే నీరుపములో వింతయమిలెను\

మెుటమెుదతిది నకిమతలకర్ద్గ్ము మైనది గని తరువత మయాజమన్యలతొ దీర్గ సంబనస్ర్షనచెసి స్తితిగతలను జనుల యెక్క యాచారవ్యెవహరలు కొత తెలుసుకున పిమట్టనా శామటాల యర్ధము బోదపడివారి దేశాము యెక్క మిద కొతతెలుసుకొన్న కొపమవచినది అనర్ధడు తనకొపము వెలిపుచుట్ట వలన పరులకు హని చేయుటకు మారుగ తాన హానిని పొందునని యెఱిఁగి నాకోపమును నామనస్సులేనె యడఁచుకోవలసిన వాడానయితిని . నాకపుడదేశామువిడిచి పాఱిపోవలెను బుద్దిపుటినది గని పరులకు దాసుడైన యున్నందున నాకదియు సద్యముగా కనబడాలెదు . దైవమేకలమున కేవ్వరినెమి చేయదలచునొ యెరుగుట యెవ్వరినకి శక్యమగును .


 నేను జేసిన దీర్ఘ సంభాషణవలన నా యజమాను డాకస్మికముగా యజమానిరాల య్యెను , నేను జూచిన రాజభటులు మొదలయిన పురుషులందరును స్త్రిలైపోయినారు . ఇ౦త వఱకు నేను హించినట్లుయైనదని యిదెశాము పురుషులు లేక పొవటయె గాలుఇకిబిడ్డలు పుట్టుటయుమాత్ర మబద్దములై పొయినవి . ఆ దేశమూలొను పురుషులునారు కని వారునను లేనటె భావింపవలసియున్నది అక్కడయజమాన్యమంతయు స్త్రిలది రాజ్యపరిపాలనము చేయువారు.

ఆడుమళయాళము

         
స్త్రీలు; రాజకీయోద్యోగులు స్త్రీలు; మ్మంత్రులు స్త్రీలూ; విద్వాంసులు స్ర్తీలు ; సై నికులు స్ర్తీలు. వేయేల ‽ ఆ దేశమంతియు స్రీమదుము స్రీలే సర్వస్వతంత్రలు ;పురుషులు వారిదానులు. ఆవా ; లోకములో నింతకంటే దుర్దశ మఱీయెక టియుండునా‽ఈసంగతివిన్నపురుషాభిమాని యగువానిదేహము భగ్గున మండదా పురుషులయందభిమానిముగలిగి, పురుషుల యాధిక్యమును నిలుపుటలోఁ బ్రతిషఠ వహించి, పౌరుష భూషణులెైన యోభరతఖండవాసులారా; మనదేశమునందు పురుషజన్మ మె త్తినవారందఱును ఆయుధహస్తులయి బయ లుదేఱి, నేను చెప్పిన గహమార్గమున ఈ దేశమునకు వచ్చి, అన్యాయముగా పురుషులపయి నధికారము చెల్లించుచున్న స్ర్తీలనందఱిని ఘోరయుద్ధములో జయించి, ఈపాడుదేశములోఁగూడ పురుషుల స్వాతంత్ర్యమును నిలుపుఁడు. మర్మజుఇఁడనెైన నేను మికు సహయుఁడనెైయుండఁగా మికపజయ మెప్పుడును గలుగదు. మిరు భయపడఁబోకుము.
 
ఇక్కడ స్రీలధి యాజమాన్య మన్నమాటయే కాని వారిలో నెైకమత్యములేదు. వారిలోఁగొందరఱుపురుషులకు విద్యచెప్పించి వారికిఁ గొంతవఱకు స్వాతంత్ర్యము లియ్యవలెననువారు; బాహునఁఖ్యాకులెైన రెండువతెగవారు పురుషుల కెప్పుడును విద్యేచచెప్పింపఁగూడ దనియు విద్యచెప్పించుటవలన స్వేచ్చావిహరులెై చెడిపొవుదురనియు భావించి పూర్వాచారమును నిలుపుటకు పాటుపడువారు. ఇది స్వతంత్ర రాష్టము సహితముకాదు. దొరతనమువారికిని ప్రజలకును ఐకమత్యము లేదు. పరిపాలనము చేయువారు స్వదేశస్ధులకం టె నెక్కువ నాగరికముగలవారెై యాదేశమునకుదక్షిణముననున్న పర్వతములను దాటి వచ్చి దేశమును జయుంచిరి. వీరు తమ పురుషులకు విద్యచెప్పించికొని స్వాతంత్య్రములనిచ్చి వారిని గౌరవముతొఁజూతురు. వారా

సత్యరాజాపూర్వదేశయాత్రలు

  
దేశములోని పురుషులనిమిత్తమై పాఠశాలలనుబెట్టి పురుష విద్య వ్యాపింపఁజేయవలెనని ప్రయత్నించుచున్నారుగాని గౌరవముగల కుటుంబములలోని మగపిల్ల లెవ్వరును బడికెక్కనందున వారిమనోరధమంతగా కొనసాగకున్నది. ప్రబుత్వమువారిప్పుడు పురుషుల నుపాద్యాయులనలనుగాదిద్దుటకయి రాజధానిలోనొకపాఠశాలను క్రొత్తగాఁ బెట్టియున్నారు. దేశాచార విరుద్దములయిన యిటువంటి కార్యములు చేయుచుండుటవలన దొరతనమువారియందు జనసామాన్యమున కనురాగము తక్కువగానున్నది. ఓహిందూమహజనులారా ; ఇవియన్ని యు మివిజయమున కనుకకూలనూచనలేకదా ; నాయజమానురాలయిన ఫాంఢీభంగీగారు పురుషులకు విద్యచెప్పిఆఆఆంచి దేశమునకుఁ గ్రొ తమార్పులను తేప్పింపఁగోరు తెగలోనివారు. తమ దేశములో పురుషులు చదువటకును వ్రాయుటకును నేరనివా రెైయుందుటచేత తమభాషలొని పదములను నేను మనభాషలోవ్రాసినుచుండుటచూచి యితరదేశముల యందు పురుషులు వ్రాయనేర్చియుందురాయని నాయజమానురాలి కప్పుడత్యాశ్చర్యము కలిగినది.అప్పుడామె నామొగమువంకఁజూచి నీవు మిదేశములోభొగపురుషుఁడవాయని యడిగను. కాను కులపురుషుఁడవని నేనుబదులు చేప్పితిని.ఆమెదొరతనమువారునూతనముగాఁబెట్టించిన పాఠశాల కెదిగినపురుషుల నెవ్వరినెై న సంపాదించవలెనని బహుదినములనుందికృషిచేయుచువ విఫలప్రయత్నయయియుండి విద్యాభ్యాసముచేయుటకాసక్తి గలవాఁడనె యున్న నన్నుఁ జూచిసంతోషించి నన్నాపాఠశాలకుఁబంపవలెనని యుద్దేశించుకొనెను, కొంతవఱకు భాషాభివృద్ది చేసినవారినిగాని యాపాఠశాలలోఁ జేర్చుకొనరుకను నాకింటికడ నిత్యమును రెండుగంటలసేపు విద్యచెప్పుటకెై భామంగీఫిండీయను పేరుగల యొకవిద్యంను రాలిని నెల జీతమునుకుఁబెట్టెను. ఫీండీయను పదము మనదేశములోని శాస్త్రిపదముతో సమా

ఆడుమళయాళము



నమైనది. కులపురుషునకు విద్యచెప్పుట వలన కులమువారుతన్ను బహిష్కారము చేయుదురేమో యని యామెకుమనస్సులో భయముకలిగినను,భీదడగటచేత జితమున శాశపడియు నాయజమానురాలు గొప్పరాజకియోద్యోగిని యగుటచెత నామె యమగ్రహమునుగోరియునాకుఁ బత్నీప్రతి ధర్మముల నుపదేశించి తనదేశమయొక్క యాది క్యమును నకుబొదపరుపనెంచెయు ఆపండితురాలు నాకు విద్యచెప్పుట కొప్పుకొనెను.పత్నివ్రత శబ్దము వినఁగనేమిమనస్సుల కధ్బుత ముగానుండవచ్చును. ఆభాషలొ భార్యకు ‘పంధీ’ యని పేరు .పంధీసబ్ధమునకుయజమనురాలని యర్దము. భర్తను ‘భూదా’ యందురు.భూదాయనఁగాద దాసుఁడనియర్దము. ఈ రెండు పేరులఁబట్టియే యక్కడ భార్యాభర్తలకుండు సంబంధమును మిరూహించి తెలిసి కొవచ్చును. మనదేశములోస్ర్తీలకు పతివ్రతాగధర్మము లుపదేశించు నట్టె, ఆ దేశములో పురుషులకు పత్నివ్రతదర్మములు నేర్పుదురు మాయుపాధ్యాయిని ‘పంధీమేడిభూడీ’ యను గ్రంధములోని నూఱు పద్యములు నాకు నేర్పినది. ఆపుస్తకమును ‘పత్నివ్రత ధర్మభోధిని’యనితెనిఁగిఁపవచ్చును. వారిభాషలొ ఒ త్తక్షరము లధికముగానున్నవి. రెండేసియక్షరముల పదములు విస్తారము;పదములు తఱుచుగా ఆకారాంతములుగాను ఈ కారాంతములుగాను ఉండును ;ఎకారము ప్రశ్నార్దకము, భషసంగతి యటుండనిడు, ఫిండీగారు నాకుపదేశించిన పద్యములను మొదట నేనుప్రితితో వలించితినిగాని నాకామెవానియర్దము చెప్పఁగానే నాకెక్కడలెని కొపమునువచ్చి, ఆమెనన్ను విడిచి యింటికి పొఁగానే దొడ్డిలొనిపొయి యెవ్వరును జూడకుండనిప్పంటించి యాపుస్తకమును తగలఁబెట్టితిని. కాని యిప్పటికిని నకొపము తీరినది కాదు. ఆపద్యముల యర్దము విన్నపక్షమున నాకంటెను మికెక్కువ కొపమురావచ్చును. ఆకొపములవలననెైననుమిరీదేసమునకు వచ్చి

పత్యరాజాపూర్వదేశ యాత్రలు

 
 
యిక్కడిపురుషులను దాప్యమునుండి యుద్దరింతు రేమోయను నమ్మకముతో వానిలొఁగొన్నిటి నిప్పుడు తెలిఁహగించుచున్నాను, ఇవిరత్నములని చెప్పఁబడుట కర్హములయినవి కాక పొయినను మనదేశసంప్రదాయమునుబట్టి వినికి నవరత్నములని పేరుపెట్టుచున్నాను,

శ్రీ సత్యరాజాచార్య కృతాంధ్రీకృత నవరత్న మంజరి.

               క. పురుషునమ్మహిఁబతత్నియె
                    పరమంబగు దెై వతంబు పత్నీసేవకు
                    నిరతనముచేసెడి పురుషుఁడె
                    పరమున నిహమునసుఖంబుఁ బడయుంజుమ్మి.

               గీ. ప్రతిదినంబును బురుషుండుపత్నికంటె
                    ముందుగాలెచి నదిలోనమునిగిజలము
                    కలశమునఁదెచ్చినిజపత్నికాళ్ళుకడిగి
                    తానుశ్రీపాదతిర్దంబుత్రాగవలయు.

               క. స్ర్తీపదతీర్దసెవన
                    మేపురుషుడుచేయు నెన్నియేఁడులు ధరలో
                    నాపురుషుఁ డన్ని యుగములు
                    పావములంబాసి మోక్షపదవి సుభించున్.

              గీ. కుష్టరోగిణియైనను గ్రుడ్డిదెైన
                     భూగవికలాంగియైనను గ్రుడ్డిదెైనను ముసలిదెైనఁ
                     బత్నియొంగిలి భుజియింపవలయుసతము \
                     పుణ్యలొకంబుఁగాంక్షించు పురుషవరుఁడు.

               క. ఏపురుషుఁ డతివయెంగిలి
                     పాపవుమతి నేవగించిభక్షింపండో

ఆడుమళయాళము

            
యాపాపాత్ముఁడునారక
                      కూపంబునఁగూలుఁజూవె కొటియుగంబుల్.


                క. దూరమునఁజూచి పత్నిని
                     గారవమునలేచి యొంటికాలునఁబురుషుం
                     డోరఁగవంగఁగవలయున
                      గూరిమిఁగూర్చుండనిల్వఁగూడదుసుమ్మి.

                క. పురుషుడును గార్దభమున్
                     స్దిరముగ దండనములేకచెడిపొదురిలన్
                     గరుణఁదలంపక నెలకొక
                     పరియైనన్ గొట్టవయుఁబత్నిపురుషునిన్.

                గీ. పత్ని గొట్టినఁదిట్టీనభాదయిడిన
                     భొగపురుషులఁబొందినఁభొందకీర్ష్య
                     దరుణియేపురుషునకును దెై వమనుచు
                     భ క్తిననయంబు సేవిపవలయుఁజుమ్ము.

                గీ. అతివలకు స్వ్చేచ్చభూషణమైనాయట్లు
                     పురుషులకు లజ్జయే మహభూషణంబు
                     సుర్యచంద్రులు మొగమైనఁజుడకుండు
                     పరపత్నివ్రతుఁడెపొందుఁబరగమాగతులు.

ఫిండిగారు నాకు బహువిషయములను గూర్చినీతులను బొధించుచువచ్చినను చదినవి చెడిపొదునేమోయను భితిచెత నాకు ముఖ్య ముగా ప్రతిదినమును తప్పకయెంతో శ్రద్దతో పత్నివ్రత ధర్మముల నుపదేశించుచుండెను.ఒకనఁడావిద్వాంసురాలునేను తెనిఁగించిన నవరత్నములలోనేడవరత్నమయిన “పురుషుండును గార్దభము౯స్ర్దిర ముగదండనములేక చెడిపొదురిలన్”అనుదాని మూలశ్లొకమును నాకు త్సాహముతో బొదించి, ఆదండనము పురుషుల మేలుశొఱకేయని

  సత్యరాజాపూర్వదేశ యాత్రలు

హేతుకల్పనములతో వ్యాఖ్యానముచేసి పురుషదండనము వలనిలాభములనుతెలుపుచుండఁగా,నామనోగతి నామె కెఱుకపఱుప కుండవలెనని నేనెంతప్రయత్నము చేసినను నామనస్సులో హాలాహలమువలెపుట్టి పయికి పొంగుచున్న కోపాగ్నియాగక నాకన్నులవెంటవెడలఁజొచ్చినందున అసూయతో మొగ మింకొకవంకకుత్రిపుకొంటిని.ఆనీతి నాకు రుచింపకున్నదని బుధ్దిమంతురాలయిన యామె గ్రహించి,పురుషులను స్త్రీలుకొట్టక యాదరింపవలెననిబోధించెడు యాదేశపునవనాగరికుల మతము నాకుసమ్మతమనుకొని,అప్పుడే విద్యాభ్యాసములను మతిమాఱి నేను చేడిపోవుచున్నానని నానిమితమకొంతన్యసనపడి, ఈవిషయమున మిదేశములో నేమియాచారమని నన్నామెయడిగెను.
"బ్రాహ్మణస్యక్షణంకోప" మన్ననీతినిబట్టి శాంతిజలము చేతనేనుకోపాగ్నిని నిమిషముతో చల్లార్చుకొని
నవ్వుమొగముతో" మాదేశమునందు పురుషులే స్త్రీలనుకొట్టుదురు."అనిసత్యము జెప్పితిని.నేనునవ్వులకు సహిత మసత్యము పలుకునని యామెతెలిసికోలేక,నావి పరిహాసోక్తులనిభావించి నామాటలను నామె నమ్మినదికాదు. ఈరఁఢీదేశములో సదాచారసంపన్నలయిన స్త్రీరత్నములు నిత్యమును తమ పురుషులను వేణూదండముతో దండించుచుందురన్నచో ప్రత్యక్షానుభవము లేక పోవుటచే మాఫింఢీగార వలేనేమిరును నమ్మకపోవచ్చును.కానినేనిక్కడ కన్నులార ప్రత్యక్షముగాఁజూచిన సత్యములను వేదవాక్యాములవలె చెప్పుచుండటచేతపురాణగాధలను నమ్మ నలవాటుపడిన మిరుమాత్ర మట్టి యవిశ్వాస పాపమును గట్టుకొనరని నేనుదృఢముగా నమ్ముచున్నాను.

ఆమె నామాటలను నమ్మక యట్టివైపరీత్య మిశ్వరసృష్టిలో సంభవింప నేరదని వాదించుటచేత నాసత్యసంధతనుగూర్చిసంశయ పడినందున కెంతయుఁ జింతనొంది, నామాటలనిజ మామెకు తేట

                  ఆడుమళయాళాము

పఱువవలెనని యిచ్చుటస్త్రీలు పురుషులను కొట్టుట యెంతసత్యమెమాదేశమునందు పురుషులు స్త్రీలనుకొట్టుట యంతసత్యమేయనియు కావలసినయెడల మికు నమ్మకముపుట్టునట్లుగా మాశాస్త్రములనుండి కావలసినన్ని ప్రమాణ వచనమును జూపెదననియు, జెప్పి స్మృతూలలోనెల్లను పర్వోత్కష్టమయిన మనుస్మృతి యెనిమిదవ యధ్యాయమునుండి యీక్రింది శ్లోకములను జదివితిని.

   శ్లో.భార్యాపుత్రశ్చదానశ్చశిష్యోభ్రాతాచ సోదరః
       ప్రాప్తాపరాధాస్తాడ్యాఃస్యురజ్జ్వావేణుదండేనవా.
     శ్లో.పృష్టతస్తుశరీరస్య నోత్తమాంగే కధంచన
        అతోన్యధాతు ప్రహరక్ ప్రాప్తఃస్యా చ్చౌరకిల్బిషం.

అప్పుడామె వీనియర్ధమేమని నన్నడిగినది. భార్యాను,పుత్రుని, సేవకుని,శిష్యుని, భ్రాతను, సోదరుని, తప్పుచేనప్పుడు త్రాటితోనైనను వెదురుకఱతోనైనను కొట్టవలయునని మొదటిశ్లోకమునకర్ధమనియు, శరీరముయొక్కవెనుకటిభాగమందేకాని నెత్తిమీదకొట్టరాదు మఱియొకచోటకొట్టివాఁడుచోరపాపమున పొందునని రెండవశ్లోకమున కర్ధమనియు, చెప్పి యాపయిని "ప్రాప్తాపరాధా" యనిమూలములో నున్నను కొట్టుటప్రధానముగాని నేరముచేయుట ప్రధానముకాకపోవుటచేత మాదేశములోపురుషులు నేరము లేక యేభార్యలనుకొట్టుచుండుట శిష్టాచారమైనదనియు, నెత్తిమీదకొట్టఁ, గూడదనికూడ మూలములోఁగానఁబడుచున్ననునెత్తకూడశరీరములోని భాగమేయైనందున నెత్తిమీఁదకూడ శాస్త్రార్ధము ముందుభాగముందు బెత్తెడు మేరవదలివేసివెనుకతట్టున కొట్టవచ్చనని వాక్యసమస్వయముచేసి సిద్ధాంతమేర్పఱిచి కర్మభూమియైన మాదేశమందలిపెద్దలు భార్యలను శిరస్సుమిఁదనే కొట్టుటసదాచారమయిన దనియు, నేనుమనుస్మృతికి వ్యాఖ్యానముచేసి యర్ధవివరము చేసితిని.ఆందు

272 సత్యరాజాపూర్వదేశ యాత్రలు

మిఁదఫిండీగారు నాచేత నీశ్లోకములను శ్లోకార్ధములను రెండు పారులు విని, కన్నులుమూసికొని కొంతనేపాలోచించి నిమెసమిప్పటికి తెలిసినదని చిటికెవేసి,మొదటిశ్లోకములో "భార్య"యనుచోట "భర్త" యనియుండువలె ననియు, పుత్రుడుదానుఁడుశిష్యుఁడుభ్రాతి సోదరుఁడు"అని శ్లోకములో చెప్పుఁబడినవారందఱును పురుషులయి యుండఁగా మొదటి "భార్య" యని యొక్క స్త్రీయుండుట సంభవింపదనియు, అందుచేతనిదికుడ "భర్త"యని యుండఁగా నేనుపరిహాసార్ధముగా " భార్యా"యని మార్చి చదివితిననియు ,సిద్ధాంతముచేసి యంతటితోనైన నూరకూండకపురషులకు చదువువచ్చిన యెడల సట్టియనధములుసంభవించునని యెఱిఁగియే బుద్ధివంతులయినతమపూర్వులు పురుషవిద్యకూడదని సిద్ధాంతముచేసిరనితనయభాఫ్రాయములనుబయలపెట్టినది.అక్కడ నాపక్షయవలంబించి మాటాడువారెవ్వరును లేకపోయినందున నావాదబలమునునేనెఱిఁగియువివాదముకూడదనియూరకుండవలసినవాఁడనయితిని.

అయినను నేనంతటితో నూరకూండక మనదేశములో పురుషులే స్వతంత్రులనియు, స్త్రీలు పురుషులకు లోఁబడియుందురనియు, మనుస్మృతిలోనుండి నెనుదాహరించిన ప్రమాణములు సత్యమయినవనియు, ఆమెకేలాగూనైనను మనమనపట్టింపవలెనని నిశ్చియించుకొని పతివ్రతాధర్మములనుగూర్చి మనపురాణాదులలోఁగల విషయములనేకము లామెకుఁజెప్పితిని. చిప్పినవానినెల్ల నామె యాదరములోవిన మొదలుపెట్టినందున నాకుఁ గొంతప్రోత్సాహముగలిగి పతివ్రతాధర్మముల నామె మనస్సుకుఁ జక్కగా పట్టించనెంచి భతియ్వ్ంగిలిభుజించుట పత్నికి పరమధర్మమని చూపుటకయి నాలాయనికధ నారంభించి యిట్టుచెప్పుఁజొచ్చితిని.

                                ఆడుమళయాళము 273

"పూర్వకాలమునందు నాలాయనియైన యింద్రసేన మౌడ్లల్యునకు భార్యాయయ్యెను. అతఁడూ కుష్టరోగపీడితుఁడు.ఆమహాపతివ్రత యాతనియుచ్ఛిష్టమును ప్రతిదినమును అమృతతుల్యముగా భక్షంచుచుండును.భోజనముచేయుచున్న కాలమునందొకనాఁడతని యంగుష్టముతునిగి యన్నములోఁబడెను.అట్లుపడిననుపతివ్రతా శిరోమణియైన యామె రోఁపడక యాబొట్టనవ్రేలిని దీసి భక్తితోదూరముగానుంచి యెంగిలియన్నమును పరమాన్నమువలె తినెను.

అదిచూచి_"ఇంతవఱకుఁ జెప్పునప్పుటి కామె చెవులమూసుకొని నామటకడ్డమువచ్చి,పురుషుఁడైనైన నేనిన్నికధ లొక్కనిమిషములో కల్పించుట సంభవింపదని యెంచి మనకు శాస్త్రములున్నవనియు వానిలోభర్తృశుశ్రూషాదులు చెప్పుఁబడియున్నవనియు కొంతవఱకు నమ్మిననునన్నాకధను సాంతముగాఁ జెప్పునీక, దురాగ్రహగ్రస్తురాలయి మనశాస్త్రములు రాక్షసులుచేసిన పాడుకధలనిదూషించెను.అప్పుడు నేనును కోపమునుపట్టఁజాలక గురుధిక్కారపాపము వచ్చిననున రేయనియెదురుకొని మాటకు మాఱమాటయాడికొంతసేపు వాక్కాలహమునకు డికొంటిని. నన్ను దూషించినను నేనూరకుందును గాని శాస్త్రములను చూపించినతరువాత శాస్త్రబధ్దుఁడనైన నేనెట్లురకూండ గలుగుదును. మావాక్కలహమువలన నాటిసంభాషణ యంతటితో ముగిసినది. అందమూలమున నేను జప్పుఁదలఁకొన్న స్త్రీధర్మములనామెకుఁజప్పులేకపోతినిగదాయని నాకు వాచారము గలిగినదిగానిమించినదానికివగచిన ప్రయెజనముండదు. నాకు పాఠాముచెప్పక కోపముతో నాటిదినమామె తనయింటికి పోయినది.అంతటితో నాచదువునకు విఘ్నమువచ్చునట్లు కానఁబడెనుగానియామెదీర్ఘక్రోధురాలుకానందునను,నేనుపోయి యామెకు క్షమార్పణముచేసి
     35

ప్రాధికాంచినందునను నాలుగుదినము లయినతరువాత యాధాప్రకారముగా వచ్చి నాకామె మరల విద్యచెప్పునారంభించినది. ఆదినముమొదలుకొని యిఁక నేనామెతో మనదేశమునుగూర్చి మాటాడకూడదని యొట్టుపెట్టుకొంటిని.అటుతరువాత జరగిన వృత్తాంతమును మికు ముందు ప్రకరణములయందుఁజెప్పెదను.

                                         _
                          

ఐదవ ప్రకరణము

                                   _

వెనుకఁజెప్పినట్లు మాకలహముతీఱి మేమిద్దఱమును సమాధానపడిన తరువాత మాఫిండీగారికి నామిఁద అపరమితానుగ్రహము వచ్చినది. ఆయనుగ్రహము వచ్చుటకు కారణము నేనామెకు పరమభక్తుఁడనయి మనదేశములో శిష్యులు గురువులకు శుశ్రూష చేయునట్లుగా సమస్తోపచారములను చేయుచు అనువతనము కలిగిమెలఁగుటయేకాని మఱియొకటికాదు. స్త్రీలయినను పురషులయినను విద్యచెప్పినవారు దైవసమానులు గనుక నేను స్త్రీకి దాస్యము చేయుచుంటినని మిరునన్ను నిందింపక నాగురుభక్తికి ంర్చ్చుకొనవలెను. అదిపోనిండు.అటుతరవాత శిష్యవత్యలురాలైన యామె యాదేశజనుల యాచార వ్యవహారములు మొదలయిన వన్నియు నాకు మర్మము విడిచిచెప్ప మొదలుపెట్టెను.ఆమె యొకఁనాడు భోజనముచేసి కూరుచుండియుత్సాహముతో తాంబూలచర్వణముచేయుచు కూరుచున్నప్పుడూనేనుపోయి గరువందనములు చేసి చేతులు జోడించుకొని మెదుట నిలుచుండి భక్తిపూర్వకముగా నిట్లదిగితిని.

అమ్మా... మిరూ సర్వమును తెలిసినవారు. స్వభాముచేత పురుషులే యెక్కవ బలముగలవారో స్త్రీ లే యెక్కవబలముగలవారో మిశిషునకు సెలవియ్యవలెను.</poem>