పుట:Neti-Kalapu-Kavitvam.pdf/189

వికీసోర్స్ నుండి
Jump to navigation Jump to search
ఈ పుట అచ్చుదిద్దబడలేదు


154

వాజ్మయ పరిశిష్టభాష్య్సం - నేటికాలపుకవిత్వం

    (లాటస్త్రీ నేత్రపుటాలను కుండలవంటి స్తనాలను నర్మదానదీతీ రానవున్న పొదరిండ్లను చందనవృక్షాలను వర్ణిస్తూ మూఢులు కవులు దినాలు గడుపుతారు) అని ఒకరు కావ్యకోటినే నిరసించారు.
    "న చ సభ్యేతరనాదచుంచన:"   (త్రిశతి)
   (ప్రత్యేకమైన వాక్కులను చెప్పడంలో నిపుణులంగాము) అని 

భర్తృహరి కవులమాటలను నిరసిస్తున్నాడు.

     ఈ పశుకృత్యాలను ఆధారంజేసుకొని పరిణతబుద్దులు కావ్యంలో ప్రవృత్తులుకావడం అనుచితం. పశుత్వాన్ని అణగదొక్కడానికే భారతీయ విజ్ఞానమంతా సర్వశక్తిని వినియోగిస్తున్నది. యోగసాంఖ్య వేదాంత ప్రముఖశాస్త్రాలు ఈపనికె యత్నిస్తున్నవి. అట్లాటి స్థితిలో కవులు లోకాభ్యుదయ హేతువులైన అమహాప్రయత్నాలకు తొడ్పడడానికి బదులు పశుత్వాన్ని ప్రెరేపించే కామాన్ని ఆధారం చేసుకొని ప్రవర్తించడం సర్వదా అప్రస్తుతం కనుక శృంగారం యెంతమాత్రం గ్రాహ్యంకాదు అని అంటే

సిద్ధాన్తం

   చెప్పుతున్నాను. భోజనాన్ని ఆధారం జేసుకొని కావ్యం వ్రాయనట్లే కామాన్ని ఆధారం జెసుకొని కావ్యం వ్రాయరాదనడం సరిగాదు భోజనం సంభోగేచ్చ నిద్ర, భయం ఇవన్నీ పశుకృత్యాలన్న మాట సత్యం అయితే జగత్సంతతికి అంటే జగత్తుయొక్క అవిచ్చిన్నతకు భోజనభోగేచ్చలు రెండూ ప్రచారమైనవిగా వున్నవి.
      "బ్రహ్మచర్యాదేన ప్రప్వజేత్"
అని వాక్యాలతో అస్మపరంపరను ఆపి జగత్తును విచ్చిన్నంజేసే బ్రహ్మమీమాంసా మార్గ మొకటి వున్నా

"ప్రజాతంతుల మా న్యవచ్చేత్సీ" (తైత్తి)