Jump to content

పుట:మార్కండేయపురాణము (మారన).pdf/5

వికీసోర్స్ నుండి
ఈ పుట అచ్చుదిద్దబడ్డది

రసముతో నీకవి మనోహరముగఁ జిత్రించియున్నాఁడు. ప్రతిబింబము లిటు లుండ మాతృక లెటు లుండునో యను భ్రాంతి యీయన కవిత్వ మెల్లరకుఁ గలిగించుచుండును. చూడుఁడు.

శృంగారము:—
ఉ.⁠

ఆనగుమోముచెన్ను శశియందును బంకరుహంబునందు లే
దానయనప్రభాతి మదనాస్త్రములందు మెఱుంగులందు లే
దానునుమేనికాంతి లతికావలియందుఁ బసిండియందు లే
దానలినాయతాక్షిలలితాకృతి నామదిఁ బాయనేర్చునే.

⁠ (ఆ. 2. 161.)


సీ.⁠

మెఱయు క్రొమ్మెఱుఁగులమించును మెలఁతగా మీనకేతనుఁడు నిర్మించినట్లు
చారుశృంగారరసము తేట నింతిగా నించువిల్తుండు చిత్రించినట్లు
నవకల్పలతీకల నవకంబు నాతిగా శ్రీనందనుఁడు సంతరించినట్లు
నిండారుచందురు నినుపారునునుఁగాంతిఁ జెలువుగా మరుఁడు సృజించినట్లు

⁠


తే.⁠

విస్మయంబైన లావణ్యవిలసనమునఁ, బొలుచు నమ్మదాలసఁ జూచి భూపసుతుఁడు
విగతలజ్జుఁడై ననుబాసి వెలఁది యెందు, బోయి తనుచు నాదటఁ జేరఁబోవుటయును.

⁠ (ఆ. 3. 93.)

ఇట్లే శృంగారరసము నీకవి సర్వాంగవర్ణనము లొనరింపక భారతకవులమార్గము ననుసరించెను ధారాళముగ నీకవికవితాధార తిక్కనసోమయాజి భారతకవిత్వమునకుఁ బోలిక కలదిగఁ గన్పట్టును, వర్ణనాంశములయందు ముఖ్యముగ సోమయాజిభారతభాగముల మనసున నుంచికొని వ్రాసినటుల నుభయగ్రంథములు సమగ్రముగ శోధించినఁ దోఁపకపోదు. నిదర్శనము చూడుఁడు.

సీ.⁠

చంచులఁ జిగురాకుఁ జించి యాడుచు నలి నెలుఁగిచ్చు గండుకోయిలలసొంపు
నలరుఁదేనియఁ గ్రోలి యొలయుసోలంబున మురియు తేఁటులనునుమ్రోఁతయింపుఁ
దమి పండ్లరస మాని తమలోనఁ జెలఁగుచుఁ బల్కు రాచిల్కలపదుపురంగు
కొలఁకులఁ గెలఁకులఁ గూడి క్రీడించుచుండెడు నంచతండంబునడబెడంగు

⁠


తే.⁠

దరగఁ దేలుచుఁ బూదీఁగఁ దగులుపడుచు, వచ్చుచిఱుగాలి సోకున కిచ్చ మెచ్చి
తగిలి కొనియాడుచును వినతయును గద్రు, వయును మున్నీటిచేరువవనమునందు.

⁠

(తిక్కనసోమయాజి. భారతము)

సీ.⁠

విరులగుత్తులమీఁద గురువులు వాఱుచు ముద్దిచ్చు తేఁటుల మొరపములకుఁ
జిగురుజొంపములలోఁ జిఱ్ఱుముఱ్ఱాడుచుఁ గెరలుకోయిలలసుస్వరములకును
నెలమావిలతలపైఁ గలఁ గొనఁ దారుచుఁ జెలఁగు చిల్కలకల్కిపలుకులకును
నలరులనెత్తావి నెలమిగాఁ జిలుకుచు సుడియుమందానిలుసొంపునకును

⁠


తే.⁠

గళవళించుచు గెందమ్మికొలఁకులందు, గేలి యొనరించు జక్కవ మేలిలీలఁ
గోర్కు లంతంతకును నెడఁ గొనలు నిగుడ, మదనమార్గణవిదళితహృదయ యగుచు.

⁠ (ఆ.5.7.)