పుట:TeluguVariJanapadaKalarupalu.djvu/150

వికీసోర్స్ నుండి
Jump to navigation Jump to search
ఈ పుట ఆమోదించబడ్డది
118
జానపదకాళారూపాలు


యక్షగాన కలాపం:

యక్షకన్యల నృత్యాని కనువైన ఆహార్యం కాక ఏదో ఒక నాయిక పాత్ర ఆహార్యాన్ని ధరించి ఆడుతూ, పాడుతూ, తన కథను తానే వివిపించే యక్షగాన రూపమే కలాపం.

ఏక పాత్రాభినయానికి సంబంధించిన ఈ కలాపాలు, శ్రీనాధుని కాలం నాటికే వర్థిల్లిన వనటానికి ఉదహరణగా ఈ క్రింది పద్యం వల్ల వెల్లడౌతూవుంది.

విరుల దండల తోడి వేణుకా భరంబు
పొంకంబు పిరుదుల బొరలియాడ
మణితులాకోటి కోమల ఝుణత్కారంబు
రవళి మెట్టెల మ్రోత యవఘళింప
కుదురు నిండిన చిన్ని గుప్పచన్నుల మీద
ముత్యాల త్రిసరంబు మురుపుజూప
వనమాన తాటంక వజ్రాంకురచ్చాయ
లేత వెన్నెల బుక్కిలించి యుమియ
సాని ఈశానియై మహోత్సవమునందు
గేల నవచంద్ర కాంతంబు గిన్నెపూని
వీథి భిక్షాటన మొనర్చు వేళ జేయు
మరులు నృత్యంబు జగముల మరులు కొలుపు

ఆనాడు భీమేశ్వరుని కొలువులో ఎన్నో కళారూపాలు ప్రదర్శింప బడినట్లు శ్రీనాథుడు భీమ ఖండం ప్రథమాశ్వాసంలో ఈ రీతిగా వర్ణించాడు.

TeluguVariJanapadaKalarupalu.djvu

అల్లయ వేమ భూపాల రాజ్యభార ధురంధురడై
బెండపూడన్న యామాత్యుడు గట్టించి
మొగసాల వాకిటి మహోత్సవ మండపంబునందు
బేరోలగంబుండి కుండలీదండలాసక
ప్రేరణీ ప్రేంఖణ సింధు కందు కథ మాళిచేల
మతల్లీ హలీ సకాది నృత్యంబు లవలోకింపుచు