పుట:Neti-Kalapu-Kavitvam.pdf/262

వికీసోర్స్ నుండి
Jump to navigation Jump to search
ఈ పుట అచ్చుదిద్దబడ్డది


227

వనకావ్య్లాధికరణం

తమ కవిత్వానికి ఆలవాలంచేశారు. తైత్తిరీయా రణ్యకం బృహదారణ్యకం అని ఈతీరున విజ్ఞానానికి సయితం అరణ్య సంబంధం బారతీయసంప్రదాయం వినిపిస్తున్నది. భారతవర్షాన్ని పవిత్రం జేసిన నైమిశారణ్యం ప్రసిద్దమైనది. వాల్మీకి కవితకు మూడుపాళ్లు అరణ్యమే సీమ. కాళిదాసు కుమారసంభవాన్ని కొండలు, అడవులు నీటి వర్ణనతో ఆరంభిస్తారు. మహోదాత్తనాయిక అయ్లిన గౌరి కొంద్కన్నె ఆమెప్రేమ కొండ్ల్లోని పవిత్రమవుతుంది. శాకుంతలాన్ని కవి అరణ్యంతో ఆరంభించి అరణ్యంలోనే అంతం చేస్తాడు. రఘువంశంవంటిరాజుల చరిత్రలో గూడా కవి ఆదియందు కధ కల్పించి వనసీమలను వశిష్టాశ్రమాన్ని నిల్పుకొనితన కవితకు అమృతత్వం కలిగిస్తాడు. యక్షుడికధ కొండల్లో చాయాతరువుల్లో ఆరంభమవుతుంది. విక్రమోర్వశీయ మాళవికాగ్ని మిత్రాలు కాళిదాసుడి వనప్రకృతిప్రేమను స్ఫుటంగా వ్యక్తపరుస్తున్నవి. ఇంతకూ చెప్పదలచిందేమంటే అడవులను ప్రకృతిని ప్రేమించడానికి క్షుద్రపాత్రలరూపసంబంధం అవినాభావరూపమైనదిగాదని ఉదాత్తనాయకులతొనే భారతీయుల వనప్రకృతిని ఆరదించారు. అదిగాక పరిణతచిత్తులైన ఉదాత్తనాయకులు వనప్రకృతిశోబను ఆస్వాదించే నిధుల చిల్లరమనుషుల విదానానికంటే భిన్నమైనది. వనప్రకృతిశొభను ఆస్వాదించే విధం చిల్లరమనుషుల విదానానికంటె భిన్నమైనది. వనప్రకృతిశోబలు హృదయాన్ని అధిష్టించిన ఉత్తమ నాయకులు కావ్యాన్ని పావనంచేయ బట్టే సీతను ఆడవికిపంపిన పిమ్మట రాముడు దండకలో ప్రవేశించిన సందర్బంలో

  "దండకారణ్యమా? ఇది" "ఒకచోట స్నిగ్దశ్యామా
  లై ఒక చోట్ఘ భీషణాభోగరూక్షాలై ప్రతిస్థలంలో
  ఝూత్కృత్గులచేత ఘోషిల్లేదిక్కులు గలిగి అగస్త్యా
 శ్రమ పరిద్గర్తకాంతారమిశ్రాలై పరిచితభూములైన
 దండకారణ్యభాగా లివిగో కనబడుతున్నవి"

  "అరణ్యకులకు గృహులము స్వధర్మరతులము అయి
  జన్మఫలభూతవిషయాల్లో రసజ్ఞులమైన మేము వెనుక
  నివసిస్తుండిన యీవనముమహో! యీనాడేట్లాదృష్టమైనది!"