పుట:Neti-Kalapu-Kavitvam.pdf/168

వికీసోర్స్ నుండి
Jump to navigation Jump to search
ఈ పుట అచ్చుదిద్దబడలేదు


133

వ్యతిక్రమాదికరణం

చందోవ్యతిక్రమం ఈకాలపుకృతుల్లో అట్లానేనిల్చినవి. యతిభంగాన్ని పాదభంగాన్ని చందోవ్యతిక్రమంలోనే చేర్చి యీమూటినీ వేనిండు చందోవ్యతిక్రమ మనివ్యవహరిస్తున్నాను. ఇవి యీకాలపుకృతులను మలినపరుస్తున్న సంగగిని విశదంచేశాను. ఈ చందోవ్యతిక్రేమం యేతీరుగుగా దొషమై ఆంధ్రుల భాషాసంస్కారాలకు అడ్దుపడినదీ, నన్నయ ఆరంభించిన భాషావ్యతికేమాన్ని దందగ్గణాలను నిరోధించదలచి తిక్కన యెట్లా ప్రతిక్రియనడిపిందీ, ఆప్రతిక్రియలో అత డేట్లా పాదభంగం యతిభంగం విరివిగాచేసిందీ, చివరకు రేక్కుంపమీద నడిచేమనిషి ముండ్లుతప్పించుకో లేనట్లు ఆదొషాల కెట్లా పాలుపడ్డదీ ప్రధమఖండంలో విపులంగా మీమాంసచేశాను గనుక యింతటితో యీవ్యతిక్రమదోష విచారణ చాలిస్తాను. అనుప్రాపాదిశబ్ధాలంకారలవలె స్వయంగా అపతితమైన స్థలాల్లో తప్ప తక్కినచోట్ల వళిప్రాసల నిర్భద్ధమైత్రులు పాదభంగ యతిభంగాలు దండగ్గణాలు మొదలైన క్షుద్రలక్షణాలకు హేతువలై పద్యాన్ని కలుషితంచేశేవి గనుక అవి అట్లాటి చోట్ల అత్యంత హేయమని చందోవ్యతిక్రమం దూష్యమని దీనివల్ల పద్యం భ్రష్ట మయిందని యిప్పటికావ్యాల్లో మీరనుకొన్న కొత్త లేకపోయినా యీ ధోషాలు కావ్యాలను వికృతంచేస్తున్నవని మరల చెప్పి యిది కావ్యజీవనివారణ ప్రారంభిస్తాను.

అని శ్రీ ఉమాకాన్త విద్యాశేఖరకృతిలో వాజ్మయసూత్ర పరిశిష్టంలో వ్యతిక్రమాధికరణం సమాప్తం