పుట:Kavijeevithamulu.pdf/368

వికీసోర్స్ నుండి
Jump to navigation Jump to search
ఈ పుట అచ్చుదిద్దబడ్డది
362
కవి జీవితములు

తిరుగ నాయకగుణవర్ణనములోఁ గులముంగూర్చి చెప్పుచో.

" నేవంశమునఁ బుట్టె నిలఁ జతుర్దశలోక రక్షణక్షముఁ డైనరావణారి"

అని చెప్పెను. ఇట్లు రామదేవతో పాసనాదికములలోఁగూడ భేదంబులేక యున్నవసుచరిత్ర హరిశ్చంద్రనళోపాఖ్యాన గ్రంథకర్తయును, అట్టియుపాసనలలోఁ బ్రధాన రామదేవతోపాసన లేనినరసభూపాలీయకావ్యకర్తయు నొక్కఁడే యని నిర్దేశించి చెప్పంగలిగినచీ నిఁక యుక్తిశాస్త్రమును, గ్రంథదృష్టాంతములు పుక్కిటిపురాణములముందర నిష్ప్రయోజనములు కా వలయు నని చెప్పక తప్పదు.

సంక్షేపాభిప్రాయము.

ఇదివఱలో నచ్చటచ్చట వివరించి యున్న నరసభూపాలీయవసుచరిత్రకవులభేదప్రజ్ఞ లరయుటకుగా నేను పైయుపన్యాసములో నుదాహరించినకవిత్వవిశేషముల సంగ్రహముగాఁ జూపెదను.

నరసభూపాలీయకవి. వసుచరిత్రకవి.
1. శతఘంటకవి ఈబిరు దితనికి లేదు.
2. గడియకు నూఱనుష్టుప్పులు చెప్పఁగలడు ఇది యితనికిని బిరుదే.
3. ఆశుధారను ప్రబంధమును, బంధకవిత్వంబును చెప్పును. ఈబిరుదు లేదు.
4. సోష్ఠ్యముగా, నిరోష్ఠ్యముగాఁ గవిత్వము జెప్పును ఇదియును లేదు.
5. నాలుక కదల్చ నక్కఱయుండనికవిత్వము చెప్పును ఇదియును లేదు.
6. తత్సమభాషాకవి సంస్కృతాంధ్రభాషాసామ్రాజ్యబిరుదు గలదు.
7. అనేకపద్యవ్యస్తాక్షరి చేయఁగలఁడు ఈబిరుదు లేదు.
8. ఏకసంధోచిత శ్లోకభాషాకృత్యచతురత ఇదియును లేదు.
9. ఓష్ఠ్యనిరోష్ఠ్యములం గల్పి చెప్పఁగల్గుట ఇదియును లేదు.
10. అచల మగునట్టియు, యమకముతోఁ గూడిన యాశుధారగలవాఁడు ఇదియును లేదు.
11. హనుమత్ప్రసాదలబ్ధకవితాసారము గలవాఁడు జగత్ప్రాణనందన కారుణ్యకటాక్షలబ్ధకవితాధారాసుధారాశి.
12. సారస్వతాలంకారుఁడు ఇది చెప్పఁబడలేదు.
13. నిరంకుశప్రతిభాబంధురుఁడు ఇదియుం జెప్పఁబడలేదు.
14. ప్రబంధపఠనరచనాధురంధరుఁడు ఇతఁడు ప్రబంధనిర్మాత యవుటంజేసి యీబిరుదు లేకున్న లోపము లేదు.
15. సకలభాషావిశేషనిరుపమావధాని ఇతని కీబిరుదు లేదు.