పుట:Andhra bhasha charitramu part 1.pdf/540

వికీసోర్స్ నుండి
Jump to navigation Jump to search
ఈ పుట అచ్చుదిద్దబడలేదు


ఆ చ్ఛిక ప్ర, కరణ ము. 483 (28) వసంతము : వసంతోత్సవమున వాడఁబడు పసుపును సున్నమును గిలుపగా నెఱువైన నీగు. తొలుత బయిత్వర్థము గలిగిన యీ పదమున కిర్లపరి రావును గలిగినది. q) (24) వసతి : శ. ర. దే. సౌఖ్యము j సౌఖ్యకరనయి. సు వాస సానము. వాసయోగ్యమ ని తెనుగున నర్థపరిణామము కలిగినది ' ని వసతి, & తృణా కాష్ట్రములు నసతి ' మొదలగు నాగాని యందును నిట్టి యర్గపరిణామమే క్ర లిగినది. q) (25) సీను : శ. ర. దే. దేశ ను; ప, దేశము, రాజ్యనయి; - సు. ఎల్ల. సంసL \త శబమున కర పరిణామము గలిగినది. - ఎలా ప్తి q) ఒకయర్ధమున దద్భవము, ఒక యర్థమునఁ దత్సనుమయి, తద్భవము దేశ్యముగా నిరూపింపఁబడినవి. (1) అశి : ఇది ‘హృత' శబ్దభవము, ప్రాకృతమున హరి; హరిఆు ' అని దీని రూపములు ; పదాది హకారము లోపించి ఆరి' అగాయినది; హరింప బడినది, పన్ను, కప్పము', ఆను నర్థముల దేనుఁగున రూఢిల్లైనది. అట్టే ' లాగఁబడినది = వింటినారి ' అను నర్థముగూడ దానికైఁ గలిగినది. ఆర్చి బోయు, అరికట్టు, అను పదములందును 'హృ ధాతువు గోచరించుచున్నవి, (2) అలము : ఇది 'లంబ్' ఛాతుభవము; అర్థము: To be attached to, stick to, hold on to, to rest on e98) ఆప్లే నిఘంటువు. దా, విడ భాషా సంప్రదాయానుసారముగ పదాది లకారమున కాధారముగఁ దత్పూ 廳 . . ? & y . { Q Ε"Αna –) న ■ ర్వమున నకారము చేరినది ; 'ంబ్ వ్స్ து: ဲ့ = ము అయినది కించిదర్థ భేదము కలిగినది. (8) ఆణి : దేనిక్షి ' చే ముత్యపు గుండ్రుఁదనము ; నుర్త మ) ' అని శ. ర. కారుఁడు వ్రాయుట పొరపాటు. ఇది 'ఆదృత' శబ్దభవము; స్రాకి ృ మున దీనికి ‘ఆథి అ; ఆణిఅ' అని రూపములు; మేలై న, నూననీయమైన అని యరము. ఆణి కాఁడు, ఆణిపూస, ఆణినుత్వను మొదలగు పదములO Ф 인 దీయరమే వ రించును. Ф گاـP § (4) ఇందువు : శ. ర. చిల్ల చెట్టు, చిల్లగింజ; ఈ శబ్దము ఇ౧గుదీ శబ్దభవమేమో. ఇంగుదీ' అనగా 'గార చెట్టు' అని శ. ర. కాని, చెట్ల పేర్లు తెనుఁగు దేశములో వుండలములనుబట్టి వూఱుచుండుట ?\లదు. 9 (5) ఉత్తరించు : శ. ర. దే. - ఖండించు; ఇది, ఉద్ + బూ' అను నుపసర్గ సహిత ధాతువునుండి పుట్టినది.