పుట:Andhra bhasha charitramu part 1.pdf/398

వికీసోర్స్ నుండి
Jump to navigation Jump to search
ఈ పుట అచ్చుదిద్దబడలేదు


340 ఆ O ధ్ర భా షా చరిత్ర ము ల పను: వశం + ఆక్కుక = వ శాక్కుక ; ఛిన్నO + భిన్ననూయ్ = ఛిన్నభిన్ననూయ్ ; చెయ్య + వేణo = చెయ్యేణం ; అజ్జు + నిన్ను s: ఆజ్ఞన్ను; చెయ్యాదె కణ్ణు=చెన్యూణ్ణు; కీలు + వెట్టు = కీటోట్టు నెుదలైనవి. ఆ దేశము:—ఒకవ్యంజనమునకు మఱియొక న్యంజనము సగమగునపుడు వ్యంజనా దేశము కలుగును. ఈ యాగా దేశను సాధారణముగ నను నాసికాకర ములపై గలుగుచుండును. ఉదా వుణ్ + చిర = మంజిర ; ఆలిన్ + కీలు= ఆలింు; ఎ + పోట్ట - ఎంబోట్టి, నరుమ్ + తోరుప్ = వరున్జోరుమ్ ; నాగుమ్ + నేరం = చాపన్నేరమ్ ; పెరుం + కోవిల్ = పెగుంగోవిల్ మొదలైనవి. అనునాసికేత రాకరినుల కా దేశను క్వాచిత్కముగాఁ గనఁబడు చున్నది. ఉదా. ఎణ్ + దిశ=ఎశ ; నిభ్ + తలమ్ = విలమ్ ; మున్ + కాట్చ = ముల్కాట్చ ; పిణ్ + సాడు = పిల్పాడు : నెల్ + వుణి=నెన్ష్మణి ; ఉల్ట్ + మోసకామ్ = ఉన్స్లోహమ్. ద్విత్వము: తాల్యవ్యస్వములను, గీర్థ స్వరములకును పదముల తుది ఉకారములకును, నొక యతలను పరనుగునప్పడు ద్విత్వను తఱచుగనగును; b +పణ్ణి F తీప్పణ్ణి ; పిలా + కీఱు = పిలాక్కీు ; పు + పులి +తోగోల్ - పుల్లిప్పలిత్తోళ్ ; పుదు + బొల్-పుదుచ్చొల్ ; పోర్ + కళం =పోర్ క్కళం ; పట + జనం = పటజ్జనం : వ్య + శరo = వఙ్ఞశ్శరం. ఏకస్వర యుక్తమగు హలంత శబ్దముపై స్వరము పరమగుచో ద్విత్వ వుగును: ఉదా. కణ్' + ఇల్ల = కణ్ణిల్ల ; మొదలై నవి. ്റ് gocר Cمسدس ద్విత్వమునకు లోపము గలిగి సమూసములందు ప్రయోగింపఁబడును; ఉదా. మణల్ + తీట్ట = మణ ట, మణ త్తిట్ట ; కడల్ + పురం + కడల్ పురO, కడప్పరం ; تسو ك دكة + 'లౌయుO = మక్కళ్తాయo, వుక్క-లైయO= కన్నడమున సంధీ, 1. స్వరనంధి. (1) అ, ఇ, ఉ, ఎ, బకు స్వరము పరముగునపుడు సంధిత అచుగ నగును; ఉదా. అచ్చ + ఆనె = అచ్చానె ; దాe + ဂြိုလွှဝ 2- దాటిట్టం 5 సుత్తు + ఓవె - సుత్తో వె ; సేసె + ఇక్కి దం = సేసిక్కిదం. నానురూఢి చెడుచో నట్లు స్వరసంధి చేయఁగూడదు: పటు + ఏక నాక్యం = పటు వేక వాక్యం (ప టేక వాక్యం' అని కాదు.) ; విధు + ఇదు - విధువిదు (విధిదు' అని కాదు.) ; కుడు + ఇల్ల-కుడువిల్ల(కుడిల్ల'అని కాదు). (2) ఆ, ఇ, ఈ, ఎ, ఏ, ఐ, ఓ లకు స్వరము పరవుగనపుడును షష్టి విభ _క్తియందు నిచ్చు అకారముపై అవధారణార్థక ఎకౌరము పరమగు