రామ. కరువలిపట్టిన్ = హనుమంతుని, నొంచెను, కడమ సరి సులభము.
| క. | నొంచి తదవసరజాతా | 165 |
రామ. తదవసర = ఆసమయమందు, జాతమైన, అచంచల = స్థిరమైన, ఘనమన్యున్ = అధికకోపము గలవాని, మహాశత్రులకు, భీమున్ = భయంకరుఁడైనవాని, వహ్నిసంతతిన్ = నీలుని, పలికెను.
భారత. ఘనమన్యు = అధికశోక మనెడి, “మన్యుర్దైన్యే క్రతౌ క్రుధి” అని అ. వహ్నిసంతతి = అగ్నిసమూహముచేత, తను = తనశరీరమును, కారించుచున్ = తపింపఁజేయుచు, అలయించు = శోషిలఁజేయుచున్న, తనశోకవహ్నిచేతఁ దానే తప్తుఁడగుచున్నవాని ననుట, భీము నిట్లని పలికెను.
| క. | కానలఁ గాయలుఁ బండ్లు న | 166 |
భారత. ఓరీ= తుచ్ఛుఁడా, నీలావు = నీబలిమి, ఆనరునకున్ = ఆయర్జునునకును, నీకును గుఱియైనను, కడమ సులభము.
రామ. నీలా-సంబుద్ధి. వానరునకు నీకును = కోఁతియైన నీకును, గుఱియై = కనిపించుకొని, ననున్ = నన్నును, మద్బలమునును, ఒరయన్= చెనకుటకు, అర్హంబగునే
| చ. | ఒరయుటకు ఫలంబు దగనొందితి పొమ్మని యమ్మహాభుజుం | 167 |
రామ. పొమ్మని = చత్తువుగాక యని, మాటల = మాటలచేతను, దహనబాణ = ఆగ్నేయాస్త్రముయొక్క, హతిచేతను హృదయంబును, నొంచి = భేదించి, అమ్మహాభుజున్ = నీలుని, రహితచేష్టునిఁ జేసి విడిచెను. అయ్యెడను, రిపు = రావణునియొక్క, స్ఫురణ = స్ఫూర్తిని, కృశానుజ = అగ్నివల్లఁ బుట్టిన నీలునియొక్క, క్రియలు = మూర్ఛాచేష్టలను, చూచుచు, రామునితమ్ముఁడు = లక్ష్మణుఁడు, ససంభ్రమాకులుండై యని ముందరి కన్వయము.
