Jump to content

పుట:రాఘవపాండవీయము (పింగళి సూరన).pdf/226

వికీసోర్స్ నుండి
ఈ పుట అచ్చుదిద్దబడ్డది

వికారముగలవాని = పేడివాని ననుట, ఆనాకీశసంతతిని = అర్జునుని, క్షత్తృ = సారథియొక్క, ఆచారమునను, కొని = చేకొని, ఉత్తరుఁడు జయయాత్రఁ గదలెను, అంతట, ఆనృపాలకుమారకుని = ఉత్తరుని, రిపుల = దుర్యోధనాదులయొక్క, బలశ్రేణి మెఱయఁగా, సాధ్వసము, సంశ్రయించెను = పొందెను.

రామ. అంతనరయన్ = లెస్సగా విచారింపఁగా, తత్ = ఆయాత్రకు, శుభలగ్నము దొరకెను, అతి, జిష్ణుఁడు = జయశీలుఁడు, ఆయుత్తరుఁడు = శ్రేష్ఠుఁడయిన రాముఁడు, యాత్రఁ గదలెను, మహనీయమైన, శుద్ధాంత = సీతయొక్క యనుట, ఇందుకుఁ బ్రయోగము. “కుందస్మితం కుటిలకుంతల మిందుచూడం ఛందశ్శిఖాభరణచారుపదారవిందం, కందర్పదర్పకలికాంకురకాలమేఘ మంతఃపురం పురరిపోరవలోకయామః" అని శ్రీ శంకరాచార్యులశ్లోకము. మంజుల మైనయాస్యప్రవర్తనచేత, గురు = వ్రేఁగైన, భావ = అభిప్రాయమునకు, అర్హ = తగిన, తనువికారము గలవాని, సీతావిరహమునఁ గృశత్వపాండుత్వములు గలవాని ననుట, క్షత్రాచారమునకు = యుద్ధమునకు, నానా = బహువిధమైన, కీశసంతతిఁ గొని = వానరసమూహమును జేర్చుకొని, “మర్కటో వానరః కీశః” అని అ. యాత్ర సలుపువాని, ఆనృపాలకుమారకుని రాముని, రణమునకు, సాధు = సమర్థమైన, అసమశక్తికతమున, ఒకవింతతేజము, అమరరిపు = రాక్షసులయొక్క, లయ = సంహారమందు, ఔద్ధత్యవంతమైన, బలశ్రేణి = సేనాసమూహము, మెఱయఁగా, తేజము సంశ్రయించెను.

సీ.

అతనిసముద్వేగ తతచేష్టమాననా
            నాకీశసంతతి నలువు మెఱసి
పంతంబు లాడియు నెంతయు నాత్మస్వ
            భావప్రభావసంప్రకటనోక్తి
నలరించియును ముదితాత్ముఁ గావించుచు
            నారాచకొమరుని యంతఁ గాఁగఁ
గైకొని ప్రస్తుతఘనయుద్ధకార్యంబు
            నిజబాహుబలమున నిర్వహించు


తే.

పూన్కితో వీరరసలక్ష్మి వొదల నడచె
నాయనఘవర్తనునిశివాఖ్య తరునిహిత
మైననిజధరమును జూపి యధిక మోద
సహితుఁ జేయుచుఁ దత్పరిగ్రహము మెఱయ.

45

రామ. అతని, సముద్వేగ = సంతోషవేగముతో ఁ గూడునట్టుగా, తత, చేష్టమాన = చేష్టింపుచున్న, నానా, కీశసంతతి = వానరసమూహము, ఆరాచకొమరుని, నియంతఁ