Jump to content

పుట:రాఘవపాండవీయము (పింగళి సూరన).pdf/215

వికీసోర్స్ నుండి
ఈ పుట అచ్చుదిద్దబడ్డది

భారత. తగదు, సంకేతితంబగు = వచ్చెదనని వానితోఁ జెప్పిన, సమయంబు = వేళ, తప్పకుండ, నీవు, తాల్మి సడలనీక = కోపము లేక, కోపము గలిగినను నారోషమున విజృంభించి పరాక్రమముఁ జూపి బయలుపడుదువు గనుక, నావెంబడిన్ = నావెంట, నడువవలయున్ = రావలెను.

ఆ.

అని పలికి భవద్వరాత్మకు నామాట
యొప్పగుట కొకగుఱు తొసఁగు మనియె
నిచ్చెఁ దత్పతిప్రహిత మైననమ్మిక
యుంగరంబు సతికి నుబ్బు మెఱయ.

20

భారత. అని పలికి, భవత్ = నీయొక్క, వరమైనయాత్మకు, నామాట యొప్పగుటకున్ = నేఁ జెప్పినమాట సమ్మతి యగునందులకు, ఒక, గుఱుతొసఁగుమనియెన్ = అడయాలము నిమ్మనియెను, తత్ఫతి = ఆభీమునిచేత, ప్రహితమైన = ఇవ్వఁబడిన, నమ్మికయున్ = నమ్మకమును, కరంబు = మిక్కిలిని, సతికి = ద్రౌపదికి, ఉబ్బు = సంతోషమును, మెఱయఁగా, ఇచ్చెనని క్రిందటి కన్వయము, గుఱుతిమ్మని ద్రౌపది యడిగినను భీముఁ డిచ్చిననమ్మిక ద్రౌపదికి సంతోషము చేసెననుట.

రామ. అనిపలికి, భవద్వర = నీపతియైన రామునియొక్క, ఆత్మక = మనమునకు, నామాట = నేఁ జెప్పినమాట, ఒప్పగుటకున్ = నమ్మిక యగుటకు, ఒకగుఱుతు నొసఁగుమనియెను, తత్పతి = ఆసీతాపతిచేత, ప్రహితమైన = అంపఁబడిన, నమ్మిక = నమ్మకముకొఱకైన, ఉంగరంబు = ముద్రికను, సతికిన్ = సీతకు, ఇచ్చెను. అనియెను, ఇచ్చెను, అను రెండుక్రియలకును హనుమంతుఁడే కర్త.

క.

అనిలజుఁ డధికతమస్థితి
నొనరెడితమి రామదుఃఖ ముడుపుటకు నయం
బునఁ దత్సతీశిరోమణి
గొని చనఁగ నియమితదర్పగురుసంభ్రముఁడై.

21

రామ. అనిలజుఁడు = హనుమంతుఁడు, అధికతమ = మిక్కిలినధికమైన, స్థితిన్ = మర్యాదచేత, “మర్యాదాధారణాస్థితీ" అని అ. ఒనరెడి, తమిన్ = వేడుకచేత, రామునియొక్క దుఃఖ ముడుపుటకు, తత్సతీ = ఆసీతయొక్క, శిరోమణిని గొని, చనఁగని = పోవువాఁడై, ఆమితమైన, దర్ప = గర్వముచేత, గురు = ఘనమైన, సంభ్రమము గలవాఁడై, అరిగెనని మీఁదటిపద్యమునఁ గ్రియ.

భారత. అనిలజుఁడు = భీముఁడు, అధికమైన, తమః = అంధకారముయొక్క, స్థితిన్ = నిలుకడచేత, తమిన్ = రాత్రియందు, “రజనీ యామినీ తమీ” అని అ. రామ = ద్రౌపది