| శా. |
"శ్రీచన్గొండలు రెండు నండకొని వాసిం బేర్చుచున్ భక్తిసా
మీచీన్యామలపెద్దవేంకటనృపోన్మీలన్మనశ్చాతక
వ్యాచిక్రింసకుఁ గైవసంబయి సదోదంచత్కృపాదృష్టిస
ధ్రీచీనం బగుకృష్ణమేఘము జగత్ప్రీతిం గడుం జేయుతన్.”
|
|
ఇందు రూపకాలంకారము విస్పష్టము.
| మ. |
“యతి యెంతేఁ దనయార్తిఁ జేడ్వడినవాఁడై యాత్మజాయాసమా
గత మైనప్పుడు మేనుఁ బాయు మని యల్క న్నన్ను శాపించె సం
తతి లేకుండినచోఁ దదాశ మిగులం దాఁ బోవు టెట్లేనియున్
ధృతిమై నోర్వఁగ వచ్చు నామదికిఁ జింతింపంగ నం చెన్నెదన్."
|
|
ఇందు రామాయణార్థమున ననుజ్ఞాలంకారము.
| చ. |
“క్షమయు నమోఘవిక్రమము సద్వినయంబు ప్రతాపమున్ సురూ
పము నవికారభావమును బ్రాభవశక్తియు నిత్యదానశీ
లముఁ దగ నొక్కటొక్కటి కలంకృతిఁ జేయఁగఁ దాల్చి శోభిలున్
విమలత నాకువీటిపురవేంకటరాయఁ డతిప్రసిద్ధుఁడై.”
|
|
ఇం దన్యోన్యాలంకారము.
| సీ. |
“కులవర్ధనుం డైనకొడుకుఁ గాననియట్టి, లాఘవాస్పదునియాలయము లయము
సిరులకుఁ దొడ వైనవరసుతుఁ బడయని, ఘనకలుషాత్ము జీవనము వనము
పితరులఋణముఁ దీర్చెడుసూనుఁ జెందని, దౌర్భాగ్యశీలుగోత్రమ్ము త్రమ్ము
రహి నిహపరసుఖప్రదుఁ బుత్త్రు నెత్తని, వరపుణ్యహీనుభవమ్ము వమ్ము
|
|
| తే. |
"పలుఁబలుకు లేల నిఖిలము ఖిలముసూవె
యాత్మజులు లేనివారి కోయతివరమణి
తరమె యనపత్యువైవర్ణ్య మరయ నతని
యఖిలమును నిట్లు ముఖవర్ణహానిఁ జెంద.”
|
|
ఇందు వినోక్త్యలంకారము, మఱియు నాలయము, జీవనము, గోత్రమ్ము, భవమ్ము, నిఖిల మ్మనుపదముల మొదటియక్షరముఁ ద్యజించి "లయము, వనము, త్రమ్ము, వమ్ము, ఖిల" మ్మనియుం గ్రహించుట శబ్దచిత్రము, వైవర్ణ్యము ముఖవర్ణహాని యనుచో శ్లేషయుఁ జమత్కారముఁ గలిగించెడు.
| మ. |
“జవవద్ఘోటకపాటితక్షితిరజస్సంక్రాంతిచే నింకుసిం
ధువులం గ్రమ్మఱ నుర్వికిన్ దివికిఁ దోడ్తో నించెఁ దన్నాగముల్
|
|
