అరణ్య పర్వము - అధ్యాయము - 60

వికీసోర్స్ నుండి
Jump to navigation Jump to search
వ్యాస మహాభారతము (అరణ్య పర్వము - అధ్యాయము - 60)
వేద వ్యాసుడు


వ్యాస మహాభారతము
పర్వములు
1. ఆది పర్వము
2. సభా పర్వము
3. అరణ్య పర్వము
4. విరాట పర్వము
5. ఉద్యోగ పర్వము
6. భీష్మ పర్వము
7. ద్రోణ పర్వము
8. కర్ణ పర్వము
9. శల్య పర్వము
10. సౌప్తిక పర్వము
11. స్త్రీ పర్వము
12. శాంతి పర్వము
13. అనుశాసన పర్వము
14. అశ్వమేధ పర్వము
15. ఆశ్రమవాసిక పర్వము
16. మౌసల పర్వము
17. మహాప్రస్ధానిక పర్వము
18. స్వర్గారోహణ పర్వము

1 బృహథశ్వ ఉవాచ
అపక్రాన్తే నలే రాజన థమయన్తీ గతక్లమా
అబుధ్యత వరారొహా సంత్రస్తా విజనే వనే
2 సాపశ్యమానా భర్తారం థుఃఖశొకసమన్వితా
పరాక్రొశథ ఉచ్చైః సంత్రస్తా మహారాజేతి నైషధమ
3 హా నాద హా మహారాజ హా సవామిన కిం జహాసి మామ
హా హతాస్మి వినష్టాస్మి భీతాస్మి విజనే వనే
4 నను నామ మహారాజ ధర్మజ్ఞః సత్యవాగ అసి
కదమ ఉక్త్వా తదాసత్యం సుప్తామ ఉత్సృజ్య మాం గతః
5 కదమ ఉత్సృజ్య గన్తాసి వశ్యాం భార్యామ అనువ్రతామ
విశేషతొ ఽనపకృతే పరేణాపకృతే సతి
6 శక్ష్యసే తా గిరః సత్యాః కర్తుం మయి నరేశ్వర
యాస తవయా లొకపాలానాం సంనిధౌ కదితాః పురా
7 పర్యాప్తః పరిహాసొ ఽయమ ఏతావాన పురుషర్షభ
భీతాహమ అస్మి థుర్ధర్ష థర్శయాత్మానమ ఈశ్వర
8 థృశ్యసే థృశ్యసే రాజన్న ఏష తిష్ఠసి నైషధ
ఆవార్య గుల్మైర ఆత్మానం కిం మాం న పరతిభాషసే
9 నృశంసం బత రాజేన్థ్ర యన మామ ఏవంగతామ ఇహ
విలపన్తీం సమాలిఙ్గ్య నాశ్వాసయసి పార్దివ
10 న శొచామ్య అహమ ఆత్మానం న చాన్యథ అపి కిం చన
కదం ను భవితాస్య ఏక ఇతి తవాం నృప శొచిమి
11 కదం ను రాజంస తృషితః కషుధితః శరమకర్శితః
సాయాహ్నే వృక్షమూలేషు మామ అపశ్యన భవిష్యసి
12 తతః సా తీవ్రశొకార్తా పరథీప్తేవ చ మన్యునా
ఇతశ చేతశ చ రుథతీ పర్యధావత థుఃఖితా
13 ముహుర ఉత్పతతే బాలా ముహుః పతతి విహ్వలా
ముహుర ఆలీయతే భీతా ముహుః కరొశతి రొథితి
14 సా తీవ్రశొకసంతప్తా ముహుర నిఃశ్వస్య విహ్వలా
ఉవాచ భైమీ నిష్క్రమ్య రొథమానా పతివ్రతా
15 యస్యాభిశాపాథ థుఃఖార్తొ థుఃఖం విన్థతి నైషధః
తస్య భూతస్య తథ థుఃఖాథ థుఃఖమ అభ్యధికం భవేత
16 అపాపచేతసం పాపొ య ఏవం కృతవాన నలమ
తస్మాథ థుఃఖతరం పరాప్య జీవత్వ అసుఖజీవికామ
17 ఏవం తు విలపన్తీ సా రాజ్ఞొ భార్యా మహాత్మనః
అన్వేషతి సమ భర్తారం వనే శవాపథసేవితే
18 ఉన్మత్తవథ భీమసుతా విలపన్తీ తతస తతః
హా హా రాజన్న ఇతి ముహుర ఇతశ చేతశ చ ధావతి
19 తాం శుష్యమాణామ అత్యర్దం కురరీమ ఇవ వాశతీమ
కరుణం బహు శొచన్తీం విలపన్తీం ముహుర ముహుః
20 సహసాభ్యాగతాం భైమీమ అభ్యాశపరివర్తినీమ
జగ్రాహాజగరొ గరాహొ మహాకాయః కషుధాన్వితః
21 సా గరస్యమానా గరాహేణ శొకేన చ పరాజితా
నాత్మానం శొచతి తదా యదా శొచతి నైషధమ
22 హా నాద మామ ఇహ వనే గరస్యమానామ అనాదవత
గరాహేణానేన విపినే కిమర్దం నాభిధావసి
23 కదం భవిష్యసి పునర మామ అనుస్మృత్య నైషధ
పాపాన ముక్తః పునర లబ్ధ్వా బుథ్ధిం చేతొ ధనాని చ
24 శరాన్తస్య తే కషుధార్తస్య పరిగ్లానస్య నైషధ
కః శరమం రాజశార్థూల నాశయిష్యతి మానథ
25 తామ అకస్మాన మృగవ్యాధొ విచరన గహనే వనే
ఆక్రన్థతీమ ఉపశ్రుత్య జవేనాభిససార హ
26 తాం స థృష్ట్వా తదా గరస్తామ ఉరగేణాయతేక్షణామ
తవరమాణొ మృగవ్యాధః సమభిక్రమ్య వేగితః
27 ముఖతః పాతయామ ఆస శస్త్రేణ నిశితేన హ
నిర్విచేష్టం భుజంగం తం విశస్య మృగజీవినః
28 మొక్షయిత్వా చ తాం వయాధః పరక్షాల్య సలిలేన చ
సమాశ్వాస్య కృతాహారామ అద పప్రచ్ఛ భారత
29 కస్య తవం మృగశావాక్షి కదం చాభ్యాగతా వనమ
కదం చేథం మహత కృచ్ఛ్రం పరాప్తవత్య అసి భామిని
30 థమయన్తీ తదా తేన పృచ్ఛ్యమానా విశాం పతే
సర్వమ ఏతథ యదావృత్తమ ఆచచక్షే ఽసయ భారత
31 తామ అర్ధవస్త్రసంవీతాం పీనశ్రొణిపయొధరామ
సుకుమారానవథ్యాఙ్గీం పూర్ణచన్థ్రనిభాననామ
32 అరాలపక్ష్మనయనాం తదా మధురభాషిణీమ
లక్షయిత్వా మృగవ్యాధః కామస్య వశమ ఏయివాన
33 తామ అద శలక్ష్ణయా వాచా లుబ్ధకొ మృథుపుర్వయా
సాన్త్వయామ ఆస కామార్తస తథ అబుధ్యత భామినీ
34 థమయన్తీ తు తం థుష్టమ ఉపలభ్య పతివ్రతా
తీవ్రరొషసమావిష్టా పరజజ్వాలేవ మన్యునా
35 స తు పాపమతిః కషుథ్రః పరధర్షయితుమ ఆతురః
థుర్ధర్షాం తర్కయామ ఆస థీప్తామ అగ్నిశిఖామ ఇవ
36 థమయన్తీ తు థుఃఖార్తా పతిరాజ్యవినాకృతా
అతీతవాక్పదే కాలే శశాపైనం రుషా కిల
37 యదాహం నైషధాథ అన్యం మనసాపి న చిన్తయే
తదాయం పతతాం కషుథ్రః పరాసుర మృగజీవనః
38 ఉక్తమాత్రే తు వచనే తయా స మృగజీవనః
వయసుః పపాత మేథిన్యామ అగ్నిథగ్ధ ఇవ థరుమః